De ondersteunende activiteiten zijn gericht op een integrale benadering zodat duurzame organisatieontwikkeling wordt bereikt. E&S is een samenwerking aangegaan met professor Michael Fullan die wordt vormgegeven in het “Michael Fullan and E&S consortium”. Daarnaast werkt E&S nauw samen met het Regionaal Pedagogisch Centrum Zeeland (RPCZ). Op deze wijze wordt gegarandeerd dat de handreikingen voor zowel de inhoud als de aanpak succesvol zullen zijn.

De programma aanpak van zwak presterende scholen is gericht op:

• Visie: de richting komt van boven met optimale flexibiliteit voor de werkvloer;
• Focus: stel zelf meet- en merkbare indicatoren;
• Verbeter en verandercapaciteit: verantwoordelijkheid en leiderschap op alle lagen;
• Feedback: leer van successen en behaalde resultaten (ook als motivatie);
• Verantwoording: helder, voortdurend en vanuit verantwoordelijkheid;
• Verandering: maar wel simpel, klein, nabij en cyclisch;
• Leercultuur: een op samen onderzoeken en professioneel leren gerichte cultuur, waardoor duurzaamheid wordt bevorderd.

Onze interim-managers zijn bekend bij het Steunpunt zwak presterende scholen hebben ruime ervaring in het begeleiden van (zeer) zwakke scholen, waaronder het ondersteunen van het bestuur, het opstellen van verbeterplannen, het ondersteunen van de directeur en het team bij de uitvoering, training en scholing en teamcoaching.

Op basis van deze ervaring heeft E&S ook een aanpak ontwikkeld voor groepen zeer zwakke scholen, bijvoorbeeld in het speciaal basisonderwijs. Deze aanpak is vooral gericht op het leren (en motiveren) van elkaar. Centraal in deze aanpak staan het opzetten van professionele leergemeenschappen en het werken met data.

Speciaal voor directieteams van zwakkes sbo-scholen is een aangepaste versie van het programma 'leren in leerteams' gemaakt. Informeer naar de mogelijkheden.  

Processtappen

In de processtappen worden de volgende accenten gelegd:

Ontwerpfase.

In de ontwerp fase wordt een verbeterteam binnen de school geformeerd. Ook wordt bepaald of er een preventieve of curatieve benadering wordt gehanteerd. In beide benaderingen is er specifieke aandacht voor de verschillende actoren in de keten. Daarnaast is expliciet aandacht voor die omgevingsfactoren van de school die resultaatverhogend of – belemmerend werken.

De preventieve benadering maakt gebruik van een door E&S ontwikkelde quick-scan.
Deze kan via internet per school of cluster van scholen worden ingevuld en levert direct een beeld van de school of de cluster van scholen. Voor scholen die zich “in de gevarenzone” bevinden heeft E&S de mogelijkheid een verbeterplan op maat te leveren en uit te voeren.

Bij de curatieve benadering is de school in een eerder stadium gesignaleerd als een zogenaamde zeer zwakke school. Bij de curatieve benadering is de analyse fase uitgebreider en gericht op het bereiken van eigenaarschap per stap.

Analyse

De beginsituatie wordt met het verbeterteam in kaart gebracht. Daarvoor worden bij de curatieve benadering een of meerdere van de volgende zeven analysestappen genomen:

1. er wordt een analyse gemaakt van relevante school- en bestuursdocumenten, waaronder de inspectiegegevens;
2. er wordt een cultuuranalyse gemaakt, waarbij E&S een gestandaardiseerde vragenlijst heeft ontwikkeld, gebaseerd op het door Q-primair ontwikkelde early warningssysteem;
3. er worden analyses en scans uitgevoerd op leiderschap en communicatie en er worden school-, context- en risicofactoren in kaart gebracht;
4. de sleutelpersonen binnen de schoolorganisatie worden geïnterviewd;
5. er worden klassenobservaties uitgevoerd;
6. er wordt een kort en bondig rapport opgeleverd;
7. er vindt een gesprek plaats met de opdrachtgever en het schoolteam ( al of niet aangevuld met een vertegenwoordiger van de MR), waarbij het rapport wordt toegelicht en de focus zal liggen op de praktische aanbevelingen.

Deze fase is gericht op het bereiken van eigenaarschap. Ook zal met het team worden gezocht naar verandercapaciteit binnen de schoolorganisatie en zal worden aangesloten bij wat al goed gaat.

Verbeterplan

Het verbeterplan wordt direct na de analysefase met het schoolteam opgesteld en is gericht op oplossingen op maat. Hierbij wordt uitgebreid stilgestaan bij:

• de visie, missie en doelen van het bestuur;
• het definiëren van meet- en merkbare resultaten en de wijze waarop de voortgang kan worden teruggekoppeld;
• het inrichten van leergemeenschappen;
• een inhoudelijke menukaart met bewezen aanpakken, onder meer:
  • wat werkt op scholen (Marzano);
  • werken met data en het creëren van en onderzoekende cultuur;
  • teamcoaching;
  • meervoudige intelligentie / structureel coöperatief leren;
  • zelfstandig werken / autonomie;
  • handelingsgericht werken;
  • leerlingenzorg;
  • klassenmanagement;
  • taal en reken projecten;
  • ouderbetrokkenheid;
  • zorg.

Uitvoering

In de uitvoeringsfase wordt veel aandacht besteed aan het onderstaande.

• De wijze van feedback op de meetbare en merkbare resultaten. Op deze wijze blijft de focus van een ieder sterk gericht en worden deelnemers gemotiveerd. Successen worden gevierd.
• De wijze van communicatie met alle betrokkenen binnen en buiten de school.
• Voortgang en beheersingsfactoren als tijd, geld, kwaliteit, informatie en communicatie.
• Adequate bijsturingactiviteiten en besluitvorming.

Bestendiging

De verandering wordt duurzaam vormgegeven en kwaliteitsverbeterende maatregelen worden op eigen kracht uitgevoerd. De verbeter- en verandercapaciteit is aantoonbaar vergroot. In deze fase wordt ook aandacht besteed aan het inwerken, coachen en begeleiden van een nieuwe directeur.

Evaluatie en rapportage

Beschreven wordt hoe het verbeterproject met alle betrokkenen kan worden geëvalueerd en hoe vervolgactiviteiten kunnen worden opgesteld. Daarnaast worden voortgangs- en eindverslagen opgesteld.